پس از حمله سراسری عراق درتاریخ ۱۳۵۹/۶/۳۱ عملاً خرمشهر از بعدازظهر همان روز زیر آتش سنگین ارتش عراق قرار گرفت و سرانجام پس از ۳۵ روز مقاومت نیروهای مردمی، در تاریخ ۴ آبان ماه ۱۳۵۹ اشغال شد. اما پس از ۵۷۵ روز در ساعت ۱۱ صبح روز سوم خرداد سال ۱۳۶۱ در قالب عملیات بیت المقدس (مشترک بین سپاه و ارتش) آزاد شد. تلفات ایران در جریان این عملیات ۶٬۰۰۰ کشته (۴٬۴۶۰ سپاهی و ۱٬۰۸۶ ارتشی) و ۲۴۰۰۰ زخمی بود.پس از عقب راندن نیروهای عراقی از خرمشهر، صدام حسین خواستار آتشبس فوری میان دو کشور شد. آیتالله خمینی این آتشبس را رد کرد و چهار شرط برای آتشبس قرار داد:۱-آزادسازی قصر شیرین و عقبنشینی عراقیها تا مرزهای بینالمللی ۲-پرداخت غرامت۱۵۰ میلیارد دلاری ۳-بازگشت شیعیان راندهشده از عراق ۴-برکناری و محاکمه صدام حسین. بسیاری از تحلیل گران میگویند که اگر در آن زمان خمینی آتش بس را با سه شرط اول پذیرفته بود جنگ هشت ساله ایران و عراق، دومین جنگ طولانی قرن بیستم بعد از جنگ ویتنام و بالاتر از جنگ جهانی اول، به یکی از فجایع بشری تبدیل نمیشد.
برای بزرگداشت این روز به این موسیقی که در سوگ محمد جهان آرا و از روی یک نوحه قدیمی بوشهری ساخته شده گوش کنید . محمد جهان آرا یکی از فرماندهان سپاه، متولد خرمشهر و از افراد کلیدی در عملیات آزادسازی بود که چند ماه قبل از پیروزی عملیات در سانحه هوایی کشته شد
http://www.youtube.com/watch?v=NLIq5939FnM.
جدیدا این آهنگ توسط گروه گوزکغ بازسازی شده و قسمتهایی به آن اضافه شده که گویای اوضاع سالهای بعد از کشته شدن جهان آراست، شنیدنش خالی از لطف نیست
http://www.youtube.com/watch?v=UFo9386p-M8
